Егоров чӗлхе тӗпчевҫи ҫуралнăранпа паян — 135 ҫул

Егоров Василий ГеоргиевичПаян — чăваш чӗлхин тӗпчевҫи, тюрколог, филологи ăслăлăхӗсен докторӗ, профессор, Чăваш АССР наукин тава тивĕлӗ ĕченӗ Василий Егоров ҫуралнăранпа 135 ҫул.

Чăваш тӗнчинче сумлă йӗр хăварнă ҫын 1880 ҫулхи нарăсăн 11-мӗшӗнчеҪӗрпÿ уесӗнчи Энтри Пасар ялӗнче ҫуралнă. Халӗ ку ял Куславкка районне кӗрет.

Василий Георгиевич тюрколога тӗнчипех пӗлеҫҫӗ. 1899 ҫулта Чӗмпӗрти учительсен шкулне вӗренсе пӗтернӗ. Унтан вăл унти тӗн семинарийӗнче, каярах Хусанти тӗн академийӗнче пӗлӗвне туптанă. 1916 ҫулта ÿркенмен чăваш Сантк-Петербургри университетра ăс пухать.

Нумай пӗлÿ илнӗскер вӗрентекенте те тăрăшать, Сиринче Палестин обществин вырăссемпе араб шкулӗсен заведующийӗнче тăрăшать. Тăван ҫӗршыва 30 ҫулта таврăнсан Хусан кӗпӗрнийӗнчи Елабуга хулинче хӗрарăмсен училищинче, чăн училищере ĕлет. Златоуст хулинче халăх училищисен инспекторӗнче те тар тăкать, Халăх вӗрентӗвӗн Омскри пайӗнче инструкторта тимлет. 1921 ҫулта хастарскер Чăвашсен рабочи факультетне йӗркелесе ертсе пыма тытăнать. Тепӗр тесен унăн пӗтӗм биографине асăнса та пӗтереес ҫук. Хамăр патри аслă шкулсенче те ĕленӗ вăл.

Анлă биографинчи сумлă йӗрӗ ҫапах та — чăваш чӗлхине тӗпчени. Чăваш ҫырулăхӗн палăкӗсемпе те кăсăкланнă вăл, лексикографипе те. 1928 ҫулта Василий Егоров тута сингармонизмне уҫнă. Унăн нумай енлӗ ĕӗ ҫӗршывăн тюркологине самай витӗм кÿнӗ, паянхи чăваш чӗлхин пӗлӗвне аталантармалли ҫула уҫнă.

Вăл пичетленӗ 60 ытла ăслăлăх ĕӗн шутӗнче — "Чăваш чӗлхин этимологи словарӗ", "Чăвашла-вырăсла словарь", "Вырăсла-чăвашла словарь", шкул кӗнекисемпе вӗренÿ программисем.

Василий Георгиевич 1974 ҫулхи кăрлачăн 25-мӗшӗнче вилнӗ.

Таисия Ташней
Хыпар çăлкуçĕ: http://chuvash.org/news/8239.html
Разделы:
Сыпăксем: