Кӳкеҫре Слава Эткерӗн черетлӗ курӑвӗ уҫалчӗ

Кӳкеҫре Слава Эткерӗн черетлӗ курӑвӗ уҫалчӗШупашкар районӗнчи «Бичурин тата хальхи самана» музейра паян Вячеслав Эткерӗн черетлӗ куравӗ уҫӑлчӗ. «Йывӑҫсем тата ҫынсем» ят панӑскере ӳнерҫӗ 55 ҫул тултарнӑ ятпа йӗркеленӗ.

Çăварни - çăвар тулли икерчи

Февралĕн 25-мĕшĕнче Вăрман-Çĕктер ял тăрăхĕнче Станъял ялĕнчи "Чемен картишĕн" этнопаркĕнче хĕле пĕрремĕш хут ăсатрĕç. Уява ял тăрăхĕнчи 16 ялтан 14 ял хастарĕсем хутшăнчĕç. Кашни ял çăварни карчăкки туса хатĕрлерĕç, кил-картишĕсене юртан тасатса хурансем çакса ячĕç, сĕтелсем çине тĕрлĕрен икерчĕсем, апат-çимĕç хатĕрлерĕç. Атăлъялтан уява 20 ытла çын хутшăнчĕ.

Авалхи сувар-пулкарсен хальхи йăх-несĕлĕсем çинчен

Ювенальев Ю. Ю., Ювенальев С. Ю. Культура суваро-булгар: история предметов вооружения. — Чебоксары, 2015. — 160 с.: ил.Манăн алăра — Шупашкарта 1 пин экземпляр тиражпа илемлĕ çутă хут çине пичетлесе кăларнă «Сувар-пулкарсен культури. Халăх тĕнĕ тата çут тĕнчине ăнкарни» кĕнеке. Ăна В. В. Николаев академика халалланă. Авторĕсем — Юрийпе Сергей Ювенальевсем. Сăнÿкерчĕкĕсене пирĕн ентеш — Чатукасси ялĕнче çуралнă Ю. А. Львов тата С. Ю. Ювенальев тунă.

Сувар-пулкарсен ячӗсем пирки ҫӗнӗ кӗнеке тухнă

В. Н. Алмантай (Иванов). Культура суваро-булгар. Суваро-булгаро-чувашские имена и их значения. — Чебоксары, 2014. — 350 с., ил.

ЧР Наци вулавăшӗн фончӗ ҫӗнӗ кӗнекепе пуянланнă. Вăл питӗ кирлӗ те усăллă кӗнеке — "Культура суваро-булгар. Этнические имена и их значения". К. В. Иванов ячӗлле историпе культура фончӗн ячӗпе кăларнă темиҫе кăларăма вулавăша чăвашсен паллă таврапӗлÿҫи, тӗпчевҫи Владимир Алмантай (Иванов) парнеленӗ.

Вăл вулавăшпа темиҫе ҫул ӗнтӗ тачă ҫыхăнура. Ку — вăл парнеленӗ 7-мӗш кӗнеке. Кӗнеке шăранса тухиччен чылай тар тăкма тивнӗ. "Ҫынсен ячӗсем — халăх историйӗн пӗр пайӗ, этника ячӗсенче тата географи ячӗсенче халăхăн культурипе йăли, унăн тата ытти халăхăн ҫыхăнăвӗ курăнать", — тет Владимир Алмантай.

Тĕн пуçланса кайни

Денисов П. В. Тĕн пуçланса кайни. — Шупашкар: Чăваш АССР государствă издательстви, 1962. — 148 с.Денисов П. В. Тĕн пуçланса кайни. — Шупашкар: Чăваш АССР государствă издательстви, 1962. — 148 с.

Виталий Станьял: "Чăваш чӗлхи те тимӗр татӗ..." (УҪĂ ҪЫРУ)

Чăваш ҫыннисене, ял мухтарӗсене, ЧНК, ЧТП, хӗрарăмсен, пенсионерсен, ҫамрăксен тата ытти пӗрлешÿсен районсенчи пайташӗсене, Патшалăхăн республикăри тата вырăнти ертÿҫисене, Вӗрентÿ шаралăхне, шкул директорӗсене янă ҪЫРУ.

Авалхи Тунти пасарĕ

Иртнĕ çулхи чỹк уйăхĕнче 86 çула кайса çĕре кĕчĕ Чатукассинчи вăтам шкулта ачасене чăваш чĕлхипе литературине вĕрентнĕ А. Г. Львова. Пур енлĕ аталаннă вĕрентекен пулнă Антонина Герасимовна. Хăй ĕмĕрне шкулта ĕçлесе ирттернĕ хĕрарăм пушă вăхăтне (тĕрĕссипе, пулнах-ши вăл унăн) пĕр самантлăха та ахаль çĕре яман: çырнă, тĕпченĕ, фольклор материалĕ пухнă, яланах çынсем хушшинче пулнă...

Шырасан тупӑнать

Чӑвашла тухакан чи лайӑх хаҫатсенчен пӗринче, кӑҫалхи «Суварӑн» 6-мёш номерёнче Константин Малышев хӑйӗн хай лавёнче: "Чӑваш" сӑмах ӑҫтан пулса кайнине нумай паллӑӑсчах, историк, таврапӗлӳҫё пуҫне ватать, - тет. - Аҫтан? Мӗнле майпа? Мӗнле кӑна верси шутласа кӑлармаҫҫё пулё, хӑш чухне кулас килет. Ҫиелтен ҫырнӑ тата компилятивлӑ (урӑх кӗнекерен ҫырса илнё) материал та нумай тёл пулать..."

Тăван чĕлхе — анне чĕлхи

Нумаях пулмасть районти «Ял пурнăçĕ» хаçат редакцине таврапĕлỹçĕ, фотоăстаçă, республикăри «Сувар» тата историпе культура тĕпчевĕсен К. В. Иванов ячĕллĕ фонд кăларакан пысăк пĕлтерĕшлĕ тĕпчев кĕнекисен редколлеги членĕ Ю. А. Львов кĕчĕ. Юрий Анатольевич хăйĕн амăшĕ, паллă таврапĕлỹçĕ, Чатукассинчи вăтам шкулта ачасене чăваш чĕлхипе литературине вĕрентнĕ А. Г. Львова иртнĕ ĕмĕрĕн 70-мĕш çулĕсен варринче çырса хăварнă пĕр ĕçне сĕтел çине кăларса хучĕ.

Владимир Алмантай: «Хамăр халăх кун-çулĕн çуррине те пĕлместпĕр»

Владимир АлмантайВулаканăмăрсене паян паллаштарас текен çын çинчен йăхташăмăрсенчен чылайăшĕ илтнĕ çеç мар, ăна лайăх пĕлет те. Вăл - Владимир Иванов /Алмантай/, «Сувар» общество организацийĕн ертÿçи, сувары.рф сайт йĕркелÿçи. Вăл пуçарнипе 2007-2008 çулсенче сăвар-пăлхар-чăваш халăхĕн X-XIII ĕмĕрсенчи пурлăх культурине, çавăн пекех Чăваш Ен, Тутарстан тата Чулхула облаçĕн территорийĕсенчи XIV-XVIII ĕмĕрсенчи вилтăпри палăкĕсене тĕпчес тĕлĕшпе Чăваш патшалăх гуманитари ăслăлăхĕсен институчĕпе, Тутарстанри Пăлхар хулинчи историпе архитектура музей-заповедникĕпе пĕрле ăслăлăх экспедицийĕсем ирттернĕ. Аллă çул каялла - 1966 çулхи ака уйăхĕн 17-мĕшĕнче - Елчĕк районĕнчи Хĕрлĕçырта кун çути курнă. Çĕнĕ Пăва вăтам шкулĕнчен вĕренсе тухнă, 1984-1986 çулсенче Совет çарĕнче службăра тăнă, ун хыççăн Хусан патшалăх педагогика институтĕнче "географи" специальноçпа пĕлÿ илнĕ. Иртнĕ çул Славян культурин патшалăх академине /Мускав/пĕтернĕ. Специальноçĕ - "культурăн теорийĕпе историйĕ" /культурологи/. Владимир Иванова хăйĕн шăпине тăван халăх культурипе, йăли-йĕркипе çыхăнтарма мĕн хистенĕ-ши?

Pages

Subscribe to Сувары RSS